Portal Orzeczeń Sądu Apelacyjnego w Poznaniu

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II AKa 68/24

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Okręgowego w P. z dnia (...) roku, w sprawie o sygn. akt (...).

0.11.2. Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☐ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

0.11.3. Granice zaskarżenia

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść

☒ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☒

co do kary

☒

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

0.12.1. Ustalenie faktów

0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

---------

---------

---------

------

0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

-----

-------

------

-----

-----

0.12.2. Ocena dowodów

0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

---------

---------

---------

0.1s2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

-----

-----

-----

.  STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

1

1.  (pisownia oryginalna – przyp. SA) dokonanie błędnych ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, które miały wpływ na treść orzeczenia, polegający na błędnym przyjęciu, że postawa R. C., jego właściwości, warunki osobiste, dotychczasowy sposób życia i zachowanie się po popełnieniu przestępstwa wskazują, że wystarczające jest dla osiągnięcia wobec niego kary, a w szczególności zapobieżenia powrotowi do przestępstwa, co skutkowało orzeczeniem rażąco niewspółmiernej wobec niego kary, podczas gdy postawa oskarżonego od chwili popełnienia przestępstwa, a także okoliczności popełnienia przez niego zarzucanego mu czynu prowadza do przeciwnego wniosku;

2.  (pisownia oryginalna – przyp. SA) obraza przepisów prawa procesowego, która miała wpływ na treść orzeczenia polegająca na niedokonaniu wszechstronnej, kompletnej i wnikliwej oceny wszystkich przesłanek z art. 624 § 1 k.p.k. co do zwolnienia R. C. z kosztów sądowych i opłaty oraz nie wskazaniu ich w uzasadnieniu, co doprowadziło do błędu w ustaleniu, że istnieją – określone w art. 624 § 1 k.p.k. – podstawy do uznania, że uiszczenie kosztów sądowych i opłaty byłoby zbyt uciążliwe dla w/w oskarżonego ze względu na jego sytuację, majątkową i wysokość dochodów, lub gdy przemawiają za tym względy słuszności, mimo, że okoliczności te ocenione we wzajemnym powiązaniu przemawiają przeciw takiemu uznaniu.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Apelacja prokuratora okazała się niezasadna.

W pierwszej kolejności stwierdzić trzeba, że lektura zarzutów postawionych przez prokuratora rozstrzygnięciu sądu okręgowego (mimo niechlujnego ich sformułowania, co w sposób oczywisty utrudnia ich zrozumienie) prowadzi do jednoznacznego wniosku, że skarżący upatruje błędu sądu I instancji w zastosowanym w punkcie 2 dobrodziejstwie warunkowego zawieszenia wykonania orzeczonej wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności oraz, w konsekwencji, w podstawie prawnej orzeczonego obowiązku naprawienia szkody. Domaga się również odmiennego rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów sądowych. Tym samym uznać trzeba, że zarzut apelacji prokuratorskiej dotyczy rażącej niewspółmierności kary oraz kwestionuje prawidłowość zwolnienia R. C. od kosztów sądowych.

Mając na uwadze sam zakres zaskarżenia, jak również fakt, iż apelujący nie kwestionował dokonanych przez sąd okręgowy zasadniczych ustaleń faktycznych, ustalenia te uznać należy za prawidłowe. Lektura akt przedmiotowej sprawy wskazuje bowiem, iż sąd I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe, w oparciu o które doszedł do prawidłowych wniosków tak w zakresie sprawstwa, jak i winy oskarżonego R. C. w popełnieniu przypisanego mu przestępstwa. W związku z tymi prawidłowymi ustaleniami (w zakresie sprawstwa, jak i winy) nie budzi również zastrzeżeń przyjęta przez sąd I instancji kwalifikacja prawna czynu przypisanego oskarżonemu.

Odnosząc się natomiast szczegółowo do pierwszego z zarzutów podniesionych w apelacji wskazać należy, że rażąca niewspółmierność kary w rozumieniu art. 438 pkt 4 k.p.k. zachodzi wówczas, gdy orzeczona kara, bądź suma zastosowanych kar zasadniczych i środków karnych wymierzonych przez sąd za przypisane oskarżonemu przestępstwo nie uwzględnia należycie stopnia szkodliwości społecznej czynów oraz nie realizuje w wystarczającej mierze celów kary w zakresie społecznego oddziaływania oraz celów zapobiegawczych i wychowawczych, jakie ma uczynić w stosunku do osoby skazanej. Innymi słowy, tylko wtedy można uznać, że przesłanka rażącej niewspółmierności kary jest spełniona, jeśli z punktu widzenia nie tylko sprawcy, ale i ogółu społeczeństwa, kara jawi się jako niesprawiedliwa, zbyt drastyczna, przynosząca nadmierną dolegliwość, albo odwrotnie – zbyt łagodna, nie stanowiąca wymiernej dolegliwości. Rażąca niewspółmierność kary jest uchybieniem w zakresie konsekwencji prawnych czynu, a zatem realnie można o niej mówić wówczas, gdy suma zastosowanych kar i środków karnych, wymierzonych za popełnione przestępstwo, nie odzwierciedla należycie stopnia społecznej szkodliwości czynu oraz nie zapewnia spełnienia celów kary. Ponadto, orzeczona kara lub środek karny mogą być uznane za niewspółmierne, gdy nie uwzględniają w sposób właściwy zarówno okoliczności popełnionego czynu, jak i osobowości sprawcy ( wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 czerwca 2009r., sygn. akt WA 19/09, OSNwSK 2009/1/1255). W innym swoim wyroku Sąd Najwyższy stwierdził, że rażąca niewspółmierność kary występuje wtedy, gdy kara orzeczona nie uwzględnia w należyty sposób stopnia społecznej szkodliwości przypisywanego czynu oraz nie realizuje wystarczająco celu kary, ze szczególnym uwzględnieniem celów zapobiegawczych i wychowawczych. Pojęcie niewspółmierności rażącej oznacza znaczną, wyraźną i oczywistą, a więc niedającą się zaakceptować dysproporcję między karą wymierzoną a karą sprawiedliwą ( zasłużoną ). Przesłanka rażącej niewspółmierności kary jest spełniona tylko wtedy, gdy na podstawie ustalonych okoliczności sprawy, które powinny mieć decydujące znaczenie dla wymiaru kary, można przyjąć, iż zachodzi wyraźna różnica między karą wymierzoną a karą, która powinna zostać wymierzona w wyniku prawidłowego zastosowania dyrektyw wymiaru kary oraz zasad ukształtowanych przez orzecznictwo ( wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2007 r., sygn. akt SNO 75/07, LEX nr 569073 ). Nie budzi jakichkolwiek wątpliwości, iż zmiana kary w instancji odwoławczej nie może następować w każdym przypadku, lecz wyłącznie wówczas, gdy kara orzeczona nie daje się akceptować z powodu różnicy między nią a kara sprawiedliwą, różnicy o randze zasadniczej, rażącej. Taka sytuacja – w ocenie sądu apelacyjnego, nie ma miejsca w niniejszej sprawie, co czyni niezasadnym podniesiony w apelacji przez jej autora zarzut rozpatrywany na gruncie wspomnianego art. 438 pkt 4 k.p.k.

Cele prewencji indywidualnej – wychowawcze i zapobiegawcze - które kara ma osiągnąć w stosunku do oskarżonego mają zwykle prymat przed innymi, zwłaszcza negatywną prewencją generalną, która może skłaniać do wymierzania nadmiernie surowych kar. Sankcja sprawiedliwa nie powinna zatem wykraczać poza rzeczywistą potrzebę, właściwa reakcja karna to reakcja celowa, uwzględniająca wszystkie elementy decydujące o jej rodzaju i wymiarze, sprawiedliwa i akceptowana społecznie.

Kierując się powyższymi kryteriami nie można było uznać, aby wymierzona oskarżonemu w pkt 1 wyroku kara 2 lat pozbawienia wolności oraz kara grzywny w wysokości 200 stawek dziennych po 50 złotych stanowiły kary niesprawiedliwe. Skarżący nie kwestionuje zresztą ich wysokości. Sąd apelacyjny w pełni zgadza się z argumentacją sądu okręgowego przedstawioną w pisemnym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, zgodnie z którą cele orzeczonej kary pozbawienia wolności osiągnięte zostaną w niniejszej sprawie pomimo warunkowego zawieszenia jej wykonania. Innymi słowy na obecnym etapie brak jest powodów, by uznać, że tylko natychmiastowe umieszczenie oskarżonego w zakładzie karnym w celu odbycia orzeczonej kary 2 lat pozbawienia wolności uczyni zadość poczuciu sprawiedliwości. Wszelkie podawane przez apelującego okoliczności, takie jak: sposób działania podczas popełnienia przestępstwa, w tym podejmowanie wielu zachowań ukierunkowanych na oszukanie kontrahenta, działanie w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, brak naprawienia dotąd wyrządzonej szkody, zostały wzięte przez sąd I instancji pod uwagę przy określaniu wymiaru kary jako okoliczności obciążające. Na marginesie tylko wskazać trzeba, że (wbrew wywodom oskarżyciela) nieprzyznanie się do popełnienia przestępstwa czy brak udziału w rozprawach jest realizacją uprawnień procesowych oskarżonego i nie może być traktowane jako okoliczność obciążająca w procesie karania. Zważyć też należy, że zastosowanie instytucji warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności nie oznacza bezkarności sprawcy. Długi, bo pięcioletni okres próby stanowi czas, który pozwoli zweryfikować przyjętą obecnie, słusznie, przez sąd okręgowy, tezę o pozytywnej prognozie kryminologicznej wobec R. C.. Sąd I instancji, wbrew zarzutom apelującego, wziął pod uwagę zarówno okoliczności przemawiające na korzyść oskarżonego, jak i okoliczności go obciążające i prawidłowo je rozważył.

Mimo przeciwnych twierdzeń skarżącego sąd okręgowy uwzględnił okoliczności obciążające, prawidłowo je wypunktował, nadał im odpowiednią wagę i przełożył na surowość kary pozbawienia wolności i orzeczonej grzywny.

Nie sposób zgodzić się z oskarżycielem, iż dotychczasowa niekaralność R. C. za przestępstwa (będąc dojrzałym, obecnie 57 – letnim człowiekiem nie był karany ani przed ani po popełnieniu przypisanego mu w niniejszej sprawie przestępstwa), upływ czasu od zdarzenia, nie stanowią wystarczającej podstawy do zastosowania wobec niego dobrodziejstwa warunkowego zawieszenia wykonania kary. Nie bez znaczenia pozostaje tu również postawa pokrzywdzonej spółki, która upatruje większej szansy w odzyskaniu utraconego mienia w pozostawieniu sprawcy na wolności. Zaznaczenia wymaga, że brak podjęcia przez oskarżonego w okresie próby starań o naprawienie szkody, który to obowiązek wynika z przywołanego przez sąd I instancji art. 72 § 2 k.k., może skutkować zarządzeniem wykonania kary. Widmo to przez pięć lat będzie nad oskarżonym ciążyło.

Reasumując, sąd apelacyjny uznał więc, iż ukształtowany wobec R. C. wymiar kary, w tym warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności, są zgodne z zasadami obowiązującymi przy jej wymiarze i nie rażą swoją łagodnością, zaś apelacja nie dostarczyła podstaw, które władne byłyby podważyć stanowisko sądu I instancji w tym zakresie.

Sąd apelacyjny nie podzielił także wywodów apelującego odnośnie zwolnienia oskarżonego od kosztów sądowych. Aktualnie R. C. nie jest nigdzie zatrudniony. Ciążą na nim obowiązki finansowe związane z orzeczoną grzywną i naprawieniem szkody. Ewentualna egzekucja kosztów sądowych przy braku formalnych dochodów z dużym prawdopodobieństwem okaże się nieskuteczna, a zatem względy słuszności przemawiały za zastosowaniem wobec oskarżonego dobrodziejstwa z art. 624 § 1 k.p.k.

Wniosek

(pisownia oryginalna – przyp. SA) zmiana zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie:

1.  na podstawie art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. przy zastosowaniu art. 4 § 1 k.k. kary 2 lat bezwzględnej kary pozbawienia wolności, kary grzywny w wymiarze 200 stawek dziennych określając wysokość każdej z nich na kwotę 50 zł oraz na podstawie art. 46 § 1 k.lk. przy zastosowaniu art. 4 § 1 k.k. środek karny w postaci obowiązek naprawienia szkody poprzez zapłatę na rzecz (...) M. A. S. J. Sp. j. z siedzibą w T. kwoty 65.000 ( sześćdziesiąt pięć tysięcy) Euro in solidum z Grupa (...) Sp. z o.o. w P. co do której Sąd Okręgowy w G. wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia (...) w sprawie sygn. akt (...)

2.  na podstawie art. 626 § 1 k.p.k. i art. 627 k.p.k. zasądzenie od R. C. kosztów i opłat na rzecz Skarbu Państwa.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Niezasadność zarzutów podniesionych przez prokuratora.

Brak podstaw do zmiany bądź uchylenia zaskarżonego wyroku z urzędu.

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

-----

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

--------

4.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

0.11.

Przedmiot utrzymania w mocy

0.1Całość zaskarżonego wyroku.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Sąd odwoławczy po dokonaniu analizy wymierzonej oskarżonemu kary oraz kwestii zwolnienia go od kosztów sądowych stanowisko sądu I instancji i przyjął je za własne, co szczegółowo zostało uzasadnione w treści powyższych rozważań.

Nadto wskazać należy, iż w sprawie nie wystąpiły okoliczności wskazane w art. 439 § 1 k.p.k. i art. 440 k.p.k., które byłyby podstawą do ingerencji z urzędu w zaskarżone rozstrzygnięcie.

0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

0.0.11.

Przedmiot i zakres zmiany

----------------------------

Zwięźle o powodach zmiany

----------------------------

0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

-----

☐ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

-----

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

-----

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

-----

4.1.

-----

☐ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

-----

0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

-----

0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

-----

-----

6.  Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

2.

Sąd apelacyjny na podstawie art. 636 k.p.k. orzekł, iż koszty procesu za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa.

6.  PODPIS

A. A. P. G. N.

0.11.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Prokurator

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Kara i środek probacyjny orzeczone w punktach 1, 2 i 3; rozstrzygnięcie o kosztach zawarte w punkcie 5

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść

☒ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☒

co do kary

☒

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana