Portal Orzeczeń Sądu Apelacyjnego w Poznaniu

POSTANOWIENIE

dnia 9 października 2024 r.

Sąd Apelacyjny w Poznaniu w II Wydziale Karnym w składzie:

Przewodniczący: Sędzia Maciej Świergosz

Sędziowie: Piotr Michalski (spr.)

Izabela Świetlicka (del.)

Protokolant: st.sekr.sąd. Agnieszka Hajman

bez udziału Prokuratora po rozpoznaniu skargi P. G. ( (...)) dotyczącej naruszenia prawa strony do rozpoznania bez nieuzasadnionej zwłoki sprawy w postępowaniu sądowym toczącej się przed Sądem Okręgowym w P. pod sygn. (...)

postanawia

1.  na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz. U z 2023 r., poz. 1725 ze zm.) oddalić skargę;

2.  na podst. art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz. U 2023 r., poz. 1725 ze zm.) w zw. z art. 627 k.p.k. kosztami postępowania obciąża Wnioskodawcę w zakresie przez niego poniesionym

UZASADNIENIE

W dniu (...)r. do Sądu Apelacyjnego w P. wpłynęła datowana na dzień (...) r. skarga P. G., który – jako Wnioskodawca w sprawie o zasądzenie od Skarbu Państwa na jego rzecz odszkodowania i zadośćuczynienia za niesłuszne zatrzymanie – zarzucił przewlekłość postępowania i bezczynność w sprawie toczącej się przed Sądem Okręgowym w P. pod sygn. (...). Wnioskodawca wniósł przy tym o zasądzenie na jego rzecz kwoty 10.000,- zł albo w kwocie po 1.000,- zł za każdy miesiąc stwierdzonej przewlekłości (k. 4-7). Odpowiedzi na skargę udzielił Prezes Sądu Okręgowego w P., który w piśmie procesowym z dnia (...) r., do którego załączył stanowiska Przewodniczącej Wydziału III Karnego Sądu Okręgowego wP. oraz Sędziego Referenta w przedmiotowej sprawie, stwierdził, iż w sprawie nie doszło do przewlekłości postępowania a zarzuty Wnioskodawcy są nieuzasadnione (k. 1-3).

W sprawie objętej skargą postępowanie Sądu Okręgowego w P. znalazło wyraz w następujących czynnościach:

⚫

w dniu (...) został zarejestrowany wniosek pełnomocnika P. G. z dnia (...) r. o zasądzenie na rzecz P. G. odszkodowania (w kwocie 150.000,- zł) i zadośćuczynienia (w kwocie 450.000,- zł) za niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie,

⚫

po przeprowadzeniu rozpraw w dniach (...)r. wyrokiem z dnia (...) r. Sąd Okręgowy w P. zasądził od Skarbu Państwa na rzecz P. G. zadośćuczynienie w kwocie 20.000,- zł w pozostałej części wniosek oddalając,

⚫

wyrok powyższy został zaskarżony przez Prokuratora oraz pełnomocnika wnioskodawcy i wyrokiem z dnia (...) r. Sąd Apelacyjny w P. (sygn. (...)) wyrok Sądu Okręgowego w P., w zaskarżonej części, uchylił

⚫

sprawa została zwrócona Sądowi Okręgowemu w P. w dniu(...) r. i tego dnia została zarejestrowana pod sygn. (...),

⚫

(...) Losowego Przydziału Spraw w dniu (...) r. wylosował sędziego sprawozdawcę w sprawie w osobie SSO T. B.,

⚫

pismem z dnia (...). ówczesny Prezes Sądu Okręgowego w P. polecił przedstawienie akt sprawy w związku z koniecznością przesłania akt Sądowi Najwyższemu w związku z toczącym się postępowaniem przed Izbą Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych,

⚫

akta sprawy w dniu (...) zostały przedstawione Prezesowi Sądu Okręgowego w P. a ten w dniu (...) r. przesłał je do Sądu Najwyższego wW.,

⚫

wobec złożenia przez P. G. skargi zwrócono się do Sądu Najwyższego z prośbą o wypożyczenie akt sprawy,

⚫

pismem z dnia(...)r., które wpłynęło do Sądu w dniu (...) r. P. G. rozszerzył swój wniosek o zadośćuczynienie i odszkodowanie domagając się aktualnie kwoty 600.000,- zł tytułem odszkodowania oraz 150.000,- zł tytułem zadośćuczynienia,

⚫

w dniu (...) r. ustalono drogą telefoniczną, iż postępowanie jakie toczyło się przed Sądem Najwyższym zostało zakończone, a w dniu (...) r. przesłano do Sądu Okręgowego w P. akta z Sądu Najwyższego z zastrzeżeniem pilnego ich zwrotu w związku z koniecznością sporządzenia uzasadnienia orzeczenia przez Sąd Najwyższy,

⚫

zarządzeniem z dnia (...)r., mając na uwadze zastrzeżenie poczynione przez Sąd Najwyższy, wyznaczono termin rozprawy na dzień (...)r. zwrócono akta Sądowi Najwyższemu.

Sąd Apelacyjny, zważył, co następuje:

Skarga P. G. okazała się niezasadna i nie zasługiwała uwzględnienie i to z przyczyn oczywistych.

W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz. U z 2023 r., poz. 1725 ze zm. – dalej: ustawa o skardze) reguluje zasady i tryb wnoszenia oraz rozpoznawania skargi strony, której prawo do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone na skutek działania lub bezczynności sądu lub prokuratora prowadzącego lub nadzorującego postępowanie przygotowawcze (art. 1 ust. 1).

Zgodnie zatem z treścią z art. 2 ust. 1 ustawy o skardze strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż jest to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż jest to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania).

Dla stwierdzenia, czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania, należy w szczególności ocenić terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd w celu wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie albo czynności podjętych przez prokuratora prowadzącego lub nadzorującego postępowanie przygotowawcze w celu zakończenia postępowania przygotowawczego lub czynności podjętych przez sąd lub komornika sądowego w celu przeprowadzenia i zakończenia sprawy egzekucyjnej albo innej sprawy dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego. Dokonując tej oceny, uwzględnia się łączny dotychczasowy czas postępowania od jego wszczęcia do chwili rozpoznania skargi, niezależnie od tego, na jakim etapie skarga została wniesiona, a także charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania (art. 2 ust. 2 ustawy o skardze).

Przedstawiona powyżej analiza czynności w sprawie toczącej się przed Sądem Okręgowym w P. wpierw pod sygn. (...) a obecnie pod sygn. (...) uzasadnia wniosek, iż niniejsza sprawa, prowadzona była w sposób wystarczająco i możliwie sprawny oraz rzetelny. Jako, że przy tym zawarte w skardze zarzuty P. G. dotyczące tego, na czym owa przewlekłość postępowania miałaby polegać odnoszą się tylko do tej fazy postępowania, która obejmuje prowadzenie sprawy po częściowym uchyleniu pierwszego wyroku jaki zapadł w niniejszej sprawie, Sąd Apelacyjny na tym też tylko etapie skupi swoją uwagę.

Analiza treści skargi sprowadza się do stwierdzenia, iż przez okres 5 miesięcy Sąd Okręgowy nie podjął żadnych czynności w sprawie a za „zawinienie” Sądu Okręgowego skarżący uznał „niecelowość podjętych czynności w związku z wypożyczeniem akt o sygn. (...) do I. Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego w sytuacji gdy ww. organ nie ma statusu niezawisłego i bezstronnego sądu (…) niepodjęcie przez Sąd Okręgowy w P. jakichkolwiek czynności zmierzających do zwrotu akt (…) oraz niepodjęcie jakichkolwiek czynności w związku z przedmiotową sprawą, w sytuacji gdy zgromadzony materiał dowodowy jest bardzo okrojony”. Z argumentacją ta nie sposób się zgodzić. W istocie, w świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, legalność wskazywanej przez wnioskodawcę izby Sądu Najwyższego budzić może wątpliwości jednak sam ów fakt, niejako per se, nie może przesądzać o tym, że przesyłanie akt niniejszego postępowania Sądowi Najwyższemu uznać należało za niecelowe i świadczące o przewlekłości postępowania w sprawie o sygn. (...) jak chciałby to widzieć Wnioskodawca. Sąd Najwyższy jako taki przecież instytucją nielegalną nie jest a akta nie przesyłano temuż Sądowi z powodów nie dających się wytłumaczyć lecz w związku z prowadzonym postępowaniem wywołanym udzieleniem wytyku judykacyjnego, od udzielenia którego sędziemu przysługuje prawo do zaskarżenia decyzji o jego udzieleniu. To która izba Sądu Najwyższego miałaby rozpoznać ów środek odwoławczy jest rzeczą wtórną, istotnym jest że w każdym cywilizowanym i praworządnym kraju danie szansy odwołania się od pierwszoinstancyjnej decyzji, z którą osoba, której ona dotyczy się nie zgadza jest standardem, którego w demokratycznym państwie prawa w przekonaniu Sądu Apelacyjnego więcej uzasadniać nie trzeba. W rzeczy samej nie da się zatem stwierdzić, że pozbawianie się akt sprawy przez Sąd Okręgowy, który akta te przedstawił Sądowi Najwyższemu w związku z toczącym się postępowaniem wywołanym udzieleniem wytyku judykacyjnego, uznać należy za przejaw „zawinienia” z jego strony jak chciałby to widzieć Wnioskodawca. Taki sposób rozumowania prowadziłby bowiem do absurdu.

W konsekwencji uznać należy zatem, iż wobec faktu, iż Sąd Okręgowy nie dysponował aktami sprawy, nie mógł w sposób bardziej sprawny, niż uczynił to Sąd Okręgowy w P. w sprawie niniejszej, prowadzić niniejszego postępowania. Sąd Apelacyjny podkreśla, że Sąd Okręgowy wyznaczył termin rozprawy (niejako „rezerwując” czas sędziów, którzy tworzą skład orzekający) mając świadomość tego, że akta będą musiały zostać jeszcze zwrócone Sądowi Najwyższemu po to właśnie by w sprawie tej termin rozprawy nie był nadto odległy co trudno uznać za przejaw opieszałości w rozpoznaniu sprawy.

Podsumowując zatem, zgodnie z treścią art. 12 ust. 1 ustawy o skardze, w sytuacji, gdy Sąd uznaje skargę za niezasadną, wydaje decyzję o jej oddaleniu, co też Sąd Apelacyjny uczynił w punkcie 1. postanowienia. Konsekwencją tego było też obciążenie skarżącego kosztami niniejszego postępowania skargowego w zakresie już przez niego poniesionym (art. 17 ust. 3 a contrario ustawy o skardze).

.

P. M. M. Ś. I. Ś.

Pouczenie

Niniejsze postanowienie jest prawomocne i nie podlega zaskarżeniu